Boşanma süreci yalnızca evliliğin sona ermesinden ibaret değildir; çocukların velayeti, nafaka, mal paylaşımı ve maddi-manevi tazminat aynı dosyada ya da sonrasında ayrı davalarda karara bağlanır. Bu kararların çoğu yıllarca etkisini sürdürdüğü için dava açılmadan önce yol haritasının netleştirilmesi gerekir.
Anlaşmalı boşanma
Evlilik en az bir yıl sürmüşse, eşler birlikte başvurur veya bir eşin açtığı davayı diğeri kabul ederse anlaşmalı boşanma mümkündür (TMK m.166/3). Hâkim tarafları bizzat dinler; velayet, nafaka, mal paylaşımı ve tazminat konularını düzenleyen protokolü uygun bulursa boşanmaya karar verir. Protokolün eksik veya belirsiz yazılması, ileride yeni davalara yol açan en yaygın sebeptir.
Çekişmeli boşanma
Taraflar anlaşamıyorsa dava, evlilik birliğinin temelinden sarsılması (TMK m.166/1) veya özel boşanma sebeplerinden birine dayanır: zina (m.161), hayata kast ve pek kötü muamele (m.162), suç işleme ve haysiyetsiz hayat sürme (m.163), terk (m.164) ve akıl hastalığı (m.165). Dava dilekçesinde kusur iddialarının somut olaylara dayandırılması ve delillerin (tanık, yazışma, rapor) baştan gösterilmesi gerekir.
Velayet, nafaka ve mal paylaşımı
Velayet kararında esas ölçüt çocuğun üstün yararıdır; gerektiğinde sosyal inceleme raporu alınır. Dava süresince tedbir nafakası, boşanmadan sonra ise yoksulluğa düşecek eş için yoksulluk nafakası (m.175) ve çocuk için iştirak nafakası (m.182) istenebilir. 1 Ocak 2002'den sonra edinilen mallar için yasal mal rejimi edinilmiş mallara katılmadır; katılma alacağı ve değer artış payı genellikle ayrı bir davada hesaplanır.
Niğde aile mahkemesinde süreç
Davalar Niğde merkezde aile mahkemesinde, aile mahkemesi bulunmayan ilçelerde aile mahkemesi sıfatıyla asliye hukuk mahkemesinde görülür. Yetkili mahkeme, eşlerden birinin yerleşim yeri veya davadan önce son altı aydır birlikte oturdukları yer mahkemesidir (TMK m.168).
Sık sorulan sorular
Anlaşmalı boşanma kaç ayda biter?
Protokol hazır ve evlilik bir yılı doldurmuşsa dava çoğu zaman ilk duruşmada sonuçlanır. Toplam süre mahkemenin duruşma takvimine bağlıdır; kararın kesinleşmesi için ayrıca kanun yolu süresinin geçmesi veya taraflarca kanun yolundan feragat edilmesi gerekir.
Boşanma davası açmadan evden ayrılırsam haklarımı kaybeder miyim?
Haklı bir sebeple ortak konutu terk eden eş haklarını kaybetmez; ancak terk bir kusur iddiasına dönüşebilir. Ayrılmadan önce durumun değerlendirilmesi ve gerekirse koruma tedbirlerinin istenmesi önerilir.
Çocuğun velayeti kime verilir?
Kanunda anne veya babaya öncelik tanınmamıştır. Mahkeme çocuğun yaşı, eğitimi, bakım düzeni ve ebeveynlerin durumunu değerlendirir; idrak çağındaki çocuğun görüşü de dikkate alınır.
Bu sayfa genel bilgilendirme amaçlıdır. Her dosyanın koşulları farklıdır; süre ve haklarınızı kendi belgeleriniz üzerinden değerlendirmek için görüşme talep edebilirsiniz.