Bazı miras bırakanlar, ölmeden önce taşınmazlarını çocuklarından birine veya üçüncü bir kişiye tapuda satış göstererek devreder. Oysa gerçekte bir bedel ödenmemiş, amaç diğer mirasçıları mirastan yoksun bırakmaktır. Yargıtay'ın 1 Nisan 1974 tarihli İçtihadı Birleştirme Kararı ile şekillenen bu duruma muris muvazaası denir.
Davanın şartları
- Tapuda yapılan işlemin görünüşte satış veya ölünceye kadar bakma sözleşmesi olması
- Gerçekte tarafların amacının bağış olması
- Bu işlemin mirasçılardan mal kaçırma amacıyla yapılması
Gerçek bir satış yapılmışsa veya miras bırakanın kabul edilebilir bir amacı (örneğin kendisine bakan çocuğa minnet borcunu ödemek gibi) varsa dava reddedilebilir.
Mahkeme neye bakar?
- Satış bedelinin taşınmazın gerçek değeriyle uyumu
- Alıcının ödeme gücü ve bedelin gerçekten ödenip ödenmediği
- Miras bırakanın parayı neden satmaya ihtiyaç duyduğu
- Taraflar arasındaki ilişki ve aile içindeki durum
- Miras bırakanın diğer mirasçılara karşı tutumu, yöresel âdetler
Sonuç
Dava kabul edilirse tapu kaydı, davacı mirasçının miras payı oranında iptal edilir ve onun adına tescil edilir. Böylece taşınmaz kısmen mirasa geri döner.
Zamanaşımı
Muris muvazaasına dayalı tapu iptal ve tescil davası herhangi bir süreye bağlı değildir. Miras bırakanın ölümünden sonra açılabilir. Ancak deliller zamanla kaybolduğundan, özellikle tanıkların ve banka kayıtlarının varlığı için gecikmemek önemlidir.
Niğde'de
Niğde'de özellikle köy ve tarla taşınmazlarında, tapu devirlerinin yıllar önce yapıldığı ve mirasçıların bunu ölümden sonra öğrendiği durumlar sık görülür. Tapu müdürlüğünden alınacak akit tablosu ve satış belgeleri davanın temel delilidir.
Sık sorulan sorular
Muris muvazaası davasını hangi mahkemede açarım?
Taşınmazın bulunduğu yerdeki asliye hukuk mahkemesinde açılır.
Tapudaki satış bedeli düşük gösterildi, bu tek başına yeterli mi?
Tek başına yeterli değildir; çünkü tapuda düşük bedel gösterilmesi yaygındır. Diğer delillerle birlikte değerlendirilir.
Av. Recep BüyüksaraçNiğde Barosu, sicil no 697. Hakkında
Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır, yayın tarihindeki mevzuata göre hazırlanmıştır ve hukuki görüş yerine geçmez. Somut durumunuz için bir avukata danışın.