Konut ve çatılı işyeri kiralarında kanun kiracıyı güçlü şekilde korur. Kira süresi dolsa bile kiracı sözleşmeyi feshetmedikçe sözleşme kendiliğinden yenilenir. Ev sahibi ancak kanunda sayılan sebeplerle tahliye isteyebilir.
Kiraya verenden kaynaklanan sebepler
1. Gereksinim (TBK m.350/1): Kiraya veren, kiralananı kendisi, eşi, altsoyu, üstsoyu veya bakmakla yükümlü olduğu kişiler için konut ya da işyeri gereksinimi nedeniyle kullanmak zorundaysa. İhtiyacın gerçek, samimi ve zorunlu olması gerekir.
2. Yeniden inşa veya imar (TBK m.350/2): Kiralananın esaslı onarımı veya yeniden inşası gerekiyorsa ve bu işler sırasında kullanımı imkânsızsa.
3. Yeni malikin gereksinimi (TBK m.351): Kiralananı sonradan edinen kişi, edinme tarihinden itibaren bir ay içinde kiracıya yazılı bildirimde bulunarak altı ay sonra dava açabilir.
Kiracıdan kaynaklanan sebepler
4. Tahliye taahhüdü (TBK m.352/1): Kiracı, kiralananın teslimden sonra yazılı olarak belirli bir tarihte boşaltma taahhüdünde bulunmuşsa, bu tarihten itibaren bir ay içinde icra takibi veya dava ile tahliye istenebilir. Teslimden önce, sözleşmeyle birlikte imzalatılan tahliye taahhütnameleri geçersizdir.
5. İki haklı ihtar (TBK m.352/2): Kiracı bir kira yılı içinde kirayı ödemediği için kendisine yazılı olarak iki haklı ihtar yapılmışsa.
6. Kiracının veya eşinin aynı ilçede konutu (TBK m.352/3): Kiracının veya eşinin aynı ilçe veya belde sınırları içinde oturmaya elverişli bir konutu varsa ve kiraya veren sözleşme kurulurken bunu bilmiyorsa.
On yıllık uzama süresi
Konut ve çatılı işyeri kiralarında on yıllık uzama süresi sonunda kiraya veren, bu süreyi izleyen her uzama yılının bitiminden en az üç ay önce bildirimde bulunarak, herhangi bir sebep göstermeksizin sözleşmeye son verebilir (TBK m.347).
Sık sorulan sorular
İhtiyaç nedeniyle çıkarılan kiracının hakları nelerdir?
Kiraya veren, haklı sebep olmadıkça kiralananı eski kiracı dışında birine üç yıl süreyle kiralayamaz (TBK m.355). Aksi hâlde eski kiracıya son kira yılının bir yıllık kira bedelinden az olmamak üzere tazminat öder.
Sözleşmeyle birlikte imzaladığım tahliye taahhüdü geçerli mi?
Hayır. Tahliye taahhüdünün kiralananın tesliminden sonra verilmiş olması gerekir. Sözleşmeyle aynı anda imzalatılan taahhütler geçersiz sayılır.
Av. Recep BüyüksaraçNiğde Barosu, sicil no 697. Hakkında
Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır, yayın tarihindeki mevzuata göre hazırlanmıştır ve hukuki görüş yerine geçmez. Somut durumunuz için bir avukata danışın.